ေအေအပီပီမွ ဇူလိုင္လအတြက္ လစဥ္အစီရင္ခံစာႏွင့္ ႏုိင္ငံရေးအက်ဥ္းသားစာရင္းထုတ္ျပန္ခ်က္

တစ္လအတြင္းသံုးသပ္ခ်က္

ဇူလိုင္လအတြင္း အမႈဖြင့္၊တရားစဲြဆိုျခင္းခံခဲ့ရသူ စုစုေပါင္း ၅၇ ဦး ရွိခဲ့သည္။ ထို ၅၇ ဦးသည္ အရပ္သားမ်ား၊ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားႏွင့္ လယ္သမားမ်ားျဖစ္ၾကၿပီး ၎တို႔သည္ အၾကမ္းဖက္မႈတိုက္ဖ်က္ေရးဥပေဒ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ စုေဝးခြင့္ႏွင့္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ စီတန္းလွည့္လည္ခြင့္(ၿငိမ္း၊စု၊စီ)ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၉၊ ရာဇသတ္ႀကီးဥပေဒ ပုဒ္မ ၄၄၇၊ ၄၂၇၊ ၁၈၈၊ ႏိုင္ငံသားမ်ား၏ ပုဂၢိဳလ္ဆိုင္ရာ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ ပုဂၢိဳလ္ဆိုင္ရာလုံျခံဳမႈကို ကာကြယ္ေပးေရး ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၀၊ အီလက္ထေရာနစ္ ဆက္သြယ္ေဆာင္ရြက္ေရးဥပေဒ ပုဒ္မ ၃၃(ခ)၊ ၃၄(ဃ)တို႔ျဖင့္ အသီးသီး အမႈဖြင့္၊ တရားစြဲဆိုျခင္း ကို ခံခဲ့ရသည္။

ဇူလိုင္လအတြင္း ဖမ္းဆီးျခင္းခံခဲ့ရသူ စုစုေပါင္း ၄၆ ဦးရွိခဲ့သည္။ ထို ၄၆ ဦးအနက္မွ ၃၉ ဦးသည္ ရခိုင္ တိုင္းရင္းသားမ်ားျဖစ္ၾကၿပီး ေလးဦးသည္ ရွမ္းႏွင့္ တအာင္းတိုင္းရင္းသားမ်ား၊ ႏွစ္ဦးသည္ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ား ျဖစ္ၾကကာ တစ္ဦးသည္ မႏၱေလးတိုင္းေဒသႀကီး၊ ပုသိမ္ႀကီးၿမိဳ႕နယ္၊ ေအာင္သေျပေက်းရြာမွ ျဖစ္သည္။ 

ဇူလိုင္လအတြင္း ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ျခင္းခံခဲ့ရသူ စုစုေပါင္း ၂၅ ဦးရွိခဲ့သည္။ ထို ၂၅ ဦးအနက္မွ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူႏွင့္ အရပ္သား ၁၇ ဦးသည္ ၿငိမ္း၊စု၊စီဥပေဒ ပုဒ္မ ၂၀၊ ရာဇသတ္ႀကီးဥပေဒ ပုဒ္မ ၅၀၅(ခ)၊ ပုဒ္မ ၁၈၈၊ လမ္း၊တံတားဥပေဒ ပုဒ္မ ၂၂၊ ၂၃ ႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရးဥပေဒ ပုဒ္မ ၆၆(ဃ) တို႔ျဖင့္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ျခင္းကိုခံခဲ့ရၿပီး သတင္းသမားႏွင့္ အရပ္သား ရွစ္ဦးတို႔ကို မတရားအသင္းဆက္သြယ္မႈအက္ဥပေဒ၊ ရာဇသတ္ႀကီးပုဒ္မ ၃၀၂/၃၄၊ ဆက္သြယ္ေရးဥပေဒ ပုဒ္မ ၆၆(ဃ)တို႔ျဖင့္ စြဲဆိုထားေသာ စဲြခ်က္မ်ားကိုမႈ ပယ္ဖ်က္ရန္ အမိန္႔ခ်မွတ္ခဲ့သည္။ 

ဇူလိုင္လအတြင္း အရပ္သားႏွင့္ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ စုစုေပါင္း ၁၉ ဦး လြတ္ေျမာက္လာခဲ့သည္။ ဇူလိုင္လအတြင္း ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသား သံုးဦးျဖစ္ေသာ ကေလးစစ္သားေဟာင္း ကိုေအာင္ကိုေထြး၊ ေရွ႕ေန ဦးေဇာ္ဝင္းႏွင့္ ဒါရိုက္တာ ဦးမင္းထင္ကိုကိုႀကီးတို႔သည္ က်န္းမာေရး ေကာင္းမြန္မႈမရွိေၾကာင္း သိရွိရသည္။

တိုင္းရင္းသားေဒသမ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားလွ်က္ရွိေသာ ပဋိပကၡမ်ား၏ အက်ိဳးဆက္မ်ား

ဇူလိုင္လအတြင္းတြင္ တပ္မေတာ္ႏွင့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္တပ္ဖြဲ႔မ်ားၾကား တိုက္ပဲြမ်ား ဆက္လက္ ျပင္းထန္ဆဲ ျဖစ္သည္။ ထိုအက်ိဳးဆက္ေၾကာင့္ပင္ တိုင္းရင္းသားေဒသမ်ားတြင္ ေနထိုင္ၾကေသာ ဌာေနတိုင္းရင္းသားမ်ားသည္ လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ားစြာကို ဆက္လက္ ရင္ဆိုင္ေနၾကရဆဲျဖစ္သည္။  တပ္မေတာ္မွ ဇူလိုင္လ ၁ ရက္ေန႔မွ ၾသဂုတ္လ ၃၁ ရက္ေန႔ထိ တိုင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္ ငါးတိုင္းတြင္ စစ္ေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ားကို ရပ္ဆိုင္းမည္ျဖစ္ေၾကာင္း ထုတ္ျပန္ခဲ့ေသာ္လည္း အေနာက္ပိုင္းတိုင္း စစ္ဌာနခ်ဳပ္နယ္ေျမတြင္ တည္ရွိသည့္ ရခိုင္ေဒသ ပါဝင္ျခင္းမရွိျခင္း ေၾကာင့္ ဌာေနတိုင္းရင္းသားမ်ားကို ႀကီးမားေသာ ထိခိုက္မႈကို ျဖစ္ေစသည္။ ဇူလိုင္လအတြင္း ျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ ျဖစ္စဥ္မ်ားအနက္မွ ေအာက္တြင္ ေကာက္ႏွဳတ္ေဖာ္ျပထားေသာ ျဖစ္စဥ္တခ်ိဳ႕မွလည္း ထင္ရွားစြာ ေဖာ္ျပလွ်က္ရွိသည္။  

 ညွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္မႈမ်ား

ရခိုင္ျပည္နယ္

ရကၡိဳင့္တပ္မေတာ္(AA)ႏွင့္ဆက္ႏြယ္မႈရွိသည္ဟူေသာသံသျဖင့္ ဖမ္းဆီးစစ္ျခင္းခံရသူမ်ားအနက္မွ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္၊ ေ႐ႊထြန္းျဖဴေက်း႐ြာမွ ကိုေဇာ္ဝင္းလႈိင္သည္ စစ္ေတြျပည္သူ႕ေဆး႐ုံႀကီးတြင္ ေဆးကုသမႈ ခံယူေန စဥ္ ေသဆံုးသြားခဲ့သည္။ ထုိ႔ျပင္ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ရေသ့ေတာင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ေက်ာက္တန္းေက်းရြာတြင္ အစိုးရ လံုျခံဳေရးတပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ား၏ ပစ္ခတ္ခဲ့မႈေၾကာင့္ ဒဏ္ရာရရွိခဲ့သူ ရွစ္ဦးအနက္မွ ေနာက္ထပ္တစ္ဦးျဖစ္သူ ကိုေမာင္ေဇာ္လင္းသည္ ထပ္မံ၍ ေသဆံုးသြားခဲ့သည္။

 

ပဲခူးတိုင္း

ပဲခူးတိုင္းေဒသႀကီး၊ ပန္းေတာင္းၿမိဳ႕နယ္၊ ပန္းေတာင္းၿမိဳ႕ေန ကိုေအာင္ရဲေဇာ္သည္ ရဲတပ္ဖဲြ႔ဝင္မ်ား၏ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ ဖမ္းဆီး၍ နံပတ္တုတ္ျဖင့္ ရိုက္ႏွက္မႈေၾကာင့္ ငါးရက္ေက်ာ္ၾကာ သတိလစ္ေမ့ေျမာခဲ့ၿပီးေနာက္ ဇြန္လ ၃၀ ရက္ေန႔တြင္  ေသဆုံးသြားခဲ့သည္။ ပန္းေတာင္းၿမိဳ႕နယ္ရဲစခန္းမွ စခန္းမႉး ဒုရဲမႉး ေအာင္ေအာင္မွ ခ်ဳပ္ေႏွာင္ရိုက္ႏွက္ရာတြင္ ပါဝင္ခဲ့သည့္ ရဲတပ္ဖဲြ႔ဝင္ ေလးဦးကို ဖမ္းဆီးအေရးယူထားၿပီး ဥပေဒအရေဆာင္ရြက္ေနသည္ဟု ေျပာၾကားခဲ့သည္။

ရွမ္းျပည္နယ္

ရွမ္းျပည္နယ္အေရွ႕ပိုင္း၊ မိုင္းပ်ဥ္းၿမိဳ႕နယ္တြင္ တပ္မေတာ္ ေျချမန္တပ္ရင္း ခမရ ၅၇၉ တပ္သားမ်ားမွ မိုင္းပ်ဥ္းၿမိဳ႕နယ္၊ မိုင္းလ်န္းေက်းရြာသား ဂ်ေပါ ဆိုသူကို ရွမ္းစစ္သားမ်ားအတြက္ ဆန္မ်ားဝယ္ေပးသည္ဟု စြပ္စြဲကာ စစ္ေဆးေမးျမန္း၍ ရိုက္ႏွက္မႈျပဳခဲ့သည္ဟု ရွမ္းလူ႔အခြင့္အေရးမ႑ိဳင္မွ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ 

ပဋိပကၡမ်ားအတြင္း ညွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္မႈကို လက္နက္သဖြယ္အသံုးျပဳ၍ အရပ္သားမ်ားကို ဝန္ခံလာေစရန္ ျပဳလုပ္ျခင္း၊ လက္နက္ျဖင့္ အႏုိင္အထက္ျပဳျခင္းသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ အရိုးစဲြေနေသာ အေလ့အထတစ္ခုသဖြယ္ ျဖစ္ေနသည္။ ထုိအျခင္းအရာသည္ လူသားခ်င္းစာနာမႈကို ဆန္႔က်င္ေသာ ရာဇဝတ္မႈျဖစ္သည္ကို ေမ့ေလ်ာ့ေနၾကျခင္းမွာ က်ဴးလြန္သူမ်ားသည္ ျပစ္ဒဏ္ေပးျခင္းမွ ကင္းလြတ္ခြင့္ရေနၾကျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္သည္။ အစိုးရမွ ညွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္မႈကို ဆန္႔က်င္ေရး ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူစာခ်ဳပ္(UNCAT)ကို လက္မွတ္ေရးထိုးရန္ ပ်က္ကြက္ေနသေရြ႕၊ ထိုအျခင္းအရာ မ်ားကို ၾကပ္မတ္စြာ ကိုင္တြယ္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ျခင္းမရွိသေရြ႕ ခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ားသည္ ဆက္လက္ ျဖစ္ေပၚေနဦးမည္ ျဖစ္သည္။ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း(AAPP) ၏ မွတ္တမ္းျပဳထားခ်က္မ်ားအရ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလ ေႏွာင္းပိုင္းမွ ၂၀၁၉ ခုႏွစ္၊ ဇူလိုင္လကုန္ထိ တပ္မေတာ္မွ ဖမ္းဆီးထိန္းသိမ္းထားစဥ္အတြင္း ေသဆံုးသြားခဲ့ေသာ ရခိုင္တိုင္းရင္းသား (၁၅) ဦးအထိ ရွိခဲ့ၿပီး ၎တို႔အနက္မွ တခ်ိဳ႕သည္ ထိန္းသိမ္းခံထားရစဥ္အတြင္း ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္ခတ္ျခင္းခံခဲ့ရေသာေၾကာင့္ ေသဆံုးခဲ့ျခင္းျဖစ္ကာ တခ်ိဳ႕သည္ ညွဥ္းပန္း ႏွိပ္စက္ျခင္းခံခဲ့ရေသာေၾကာင့္ ေသဆံုးခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။ ရခိုင္ျပည္နယ္အတြင္း ထိန္းသိမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ားေဆာင္ရြက္ေနစဥ္ ေသဆုံးမႈတခ်ိဳ႕ႏွင့္ပတ္သက္၍ ဇူလိုင္လ ၁၂ ရက္ေန႔မွ စတင္၍ စုံစမ္းစစ္ေဆးေရးခုံ႐ုံး ဖြဲ႕စည္း၍ စစ္ေဆးေဆာင္ရြက္ေနေၾကာင္း တပ္မေတာ္ သတင္းမွန္ျပန္ၾကားေရးအဖြဲ႕မွ  သတင္းထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ ထိုကဲ့သို႔ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ား ျပဳလုပ္လ်က္ရွိသည္ကို AAPP မွ ႀကိဳဆိုၿပီး အမွီအခိုကင္း၍ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈရွိေသာ စံုစမ္းစစ္ေဆးမႈမ်ား ျပဳလုပ္ပါရန္ တိုက္တြန္းပါသည္။ ထို႔ျပင္ ရဲတပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ား၏ ရိုက္ႏွက္စစ္ေဆး ေမးျမန္းမႈမ်ားေၾကာင့္ ေသဆံုးသြားခဲ့သူမ်ားအတြက္ တရားမွ်တမႈကို ေဖာ္ေဆာင္မႈ ျပဳေပးပါရန္လည္း တိုက္တြန္းသည္။ ကမာၻ႔ကုလသမဂၢ၏ ဥပေဒကို ၾကပ္မတ္ထိန္းသိမ္းသူမ်ား ေစာင့္ထိန္းရမည့္ က်င့္ဝတ္မ်ားတြင္လည္း ညွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္မႈမွ ကာကြယ္မႈေပးထားသည္။  သုိ႔ျဖစ္၍ အာဏာလက္ဝယ္ထားရွိေသာ အဖြဲ႔အစည္းမ်ားမွ အဖြဲ႔ဝင္မ်ားသည္ ျပည္တြင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာ ဥပေဒမ်ား၊ စည္းမ်ဥ္းမ်ားကို ေလးစား၊လိုက္နာ၊ေစာင့္ထိန္းျခင္းအားျဖင့္ ႏိုင္ငံသားမ်ား၏ ရွင္သန္ ရပ္တည္ခြင့္ႏွင့္ လံုၿခံဳခြင့္ကို ေဖာ္ေဆာင္မႈ ျပဳေပးပါရန္ တိုက္တြန္းပါသည္။ ထို႔ျပင္ ဇူလိုင္ ၂၄ ရက္ေန႔တြင္ က်င္းပသည့္ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္အစည္းအေဝးတြင္  အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္ ဦးရဲထြဋ္မွ ရဲဝန္ထမ္းမ်ား လူ႔အခြင့္အေရး ခ်ိဳးေဖာက္မႈ ျပဳလုပ္ေနျခင္းကို ထိထိေရာက္ေရာက္ ကိုင္တြယ္ေဆာင္ရြက္ေပးရန္ လႊတ္ေတာ္သို႔ တိုက္တြန္းခဲ့သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ထိုအျခင္းအရာမ်ား ျဖစ္ပြားမႈမ်ားကို အဆံုးသတ္ႏိုင္ရန္အတြက္ အျမန္ဆံုး ကိုင္တြယ္ ေဆာင္ရြက္ပါရန္ တိုက္တြန္းအပ္ပါသည္။ 

ဖမ္းဆီး၊တရားစြဲဆိုခံရမႈမ်ား

ပဋိပကၡျဖစ္ပြားမႈမ်ားအတြင္း ဖမ္းဆီး၊တရားစြဲဆိုမႈမ်ား၊ ေသဆံုး/ဒဏ္ရာရရွိမႈမ်ားသည္လည္း ေလ်ာ့က်သြားျခင္းမရွိဘဲ ဆက္လက္ ျဖစ္ပြားလာလွ်က္ရွိသည္။ ဇူလိုင္လအတြင္းျဖစ္ပြားခဲ့ေသာ ျဖစ္စဥ္မ်ားမွ တခ်ိဳ႕ကို ေအာက္တြင္ ေကာက္ႏွဳတ္ ေဖာ္ျပထားသည္။ 

  • တပ္မေတာ္ယာဥ္တန္း မိုင္းဆြဲတိုက္ခိုက္ျခင္းခံခဲ့ရသည့္ျဖစ္စဥ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ တပ္မေတာ္မွ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ အမ္းၿမိဳ႕နယ္၊ ဓာတ္ေတာ္ေက်းရြာမွ  ဦးေမာင္ျဖဴသန္း၊ ဦးစံေအာင္ေက်ာ္ႏွင့္ ေပါက္ေတာၿမိဳ႕နယ္မွ ဦးရဲေဘာ္သူတို႔ကို သံသယျဖင့္ ဖမ္းဆီး၊ေခၚေဆာင္သြားခဲ့ျခင္း၊ 
  • ရကၡိဳင့္တပ္မေတာ္(AA)ကို ပံ့ပိုးကူညီေနသည္ဟူေသာ စြပ္စြဲခ်က္ျဖင့္ စကၤာပူအစိုးရမွ ဖမ္းဆီး၍ ျမန္မာႏိုင္ငံသို႔ ျပန္ပို႔ျခင္းခံခဲ့ရသည့္  ရခိုင္အသင္း(စကၤာပူ)မွ ရခိုင္တိုင္းရင္းသား ေျခာက္ဦးႏွင့္ အရပ္သား သံုးဦးတို႔သည္ ဖမ္းဆီးျခင္းခံခဲ့ရၿပီးေနာက္ အၾကမ္းဖက္မႈတိုက္ဖ်က္ေရးဥပေဒ ပုဒ္မ ၅၂(ခ/ဂ)ျဖင့္ အမႈဖြင့္ခံထားရျခင္း၊ 
  • ဇူလိုင္လ ၂၈ ရက္ေန႔တြင္ မင္းျပားၿမိဳ႕နယ္၊ ေရႊတမာေက်းရြာမွ Plan International အဖြဲ႔၏ ဝန္ထမ္းတစ္ဦးျဖစ္သူ ကိုရဲလင္းႏိုင္သည္ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕ ေက်ာက္ရစ္ေကရပ္ကြက္တြင္ ဆိုင္ကယ္ျဖင့္ သြားလာေနစဥ္ တပ္မေတာ္မွ ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္ခတ္ခဲ့မႈေၾကာင့္ က်ည္ဆန္ထိမွန္ခဲ့သည္။ ဇူလိုင္လ ၂၉ ရက္ေန႔တြင္ ကိုရဲလင္းႏိုင္ကို စစ္ေတြေဆး႐ံုႀကီးသို႔ ပို႔ေဆာင္ျခင္းမျပဳမီ တပ္မေတာ္မွ ရဲတပ္ဖြဲ႔၊ တရားသူႀကီးမ်ားကို ေဆး႐ံုသို႔ေခၚယူ၍ အၾကမ္းဖက္မႈတိုက္ဖ်က္ေရးဥပေဒျဖင့္ အမႈဖြင့္ခဲ့ျခင္း၊
  • ဇူလိုင္လ ၂၇ ရက္ေန႔တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ပုဏၰားကြ်န္းၿမိဳ႕မရဲစခန္းမွ ရဲတပ္ဖြဲ႔ဝင္မ်ားသည္ ရ‌ေသ့‌ေတာင္‌ၿမိဳ႕မွ ပုဏၰားကၽြန္းၿမိဳ႕သို႔သြားသည့္ ကားတစ္စီးေပၚမွ လူငယ္ ၁ဝ ဦးႏွင့္ ယာဥ္ေမာင္း ဦးထြန္းျမင့္တို႔ကို AA ႏွင့္ပတ္သက္ ဆက္ႏြယ္သည္ဟုဆိုကာ ဖမ္းဆီး၍ ထိန္းသိမ္းထားျခင္း
  • ဇူလိုင္လ ၁၀ ရက္ေန႔တြင္ တပ္မေတာ္မွ ရွမ္းျပည္နယ္အေရွ႕ပိုင္း၊ မုိင္းပ်ဥ္းျမိဳ႕နယ္၊ ယန္းခမ္းေက်းရြာအုပ္စု၊ နမ့္တက္ေက်းရြာမွ ရွမ္းလူမ်ိဳး ဦးနႏိၵယကို ရွမ္းျပည္ ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး ေကာင္စီ/ရွမ္းျပည္ တပ္မေတာ္ (RCSS/SSA)၏ အမာခံျဖစ္သည္ဟူေသာ သံသယျဖင့္ ဖမ္းဆီးခဲ့ၿပီး ဇူလိုင္လ ၂၈ ရက္ေန႔တြင္မွ မူးယစ္ေဆးဝါး ေရာင္းဝယ္ေဖာက္ကားရန္အလို႔ငွာ လက္ဝယ္ထားရွိမႈျဖင့္ မိုင္းပ်ဥ္းၿမိဳ႕နယ္ရဲစခန္း၌ တိုင္ခ်က္ဖြင့္ခဲ့ကာ လာေရာက္ အပ္ႏွံခဲ့သည္။ ဦးနႏၵိယသည္ ဖမ္းဆီးျခင္းခံထားရသည့္ ရက္ေပါင္း (၂၀) ခန္႔အတြင္း ႏွိပ္စက္ စစ္ေဆးျခင္းကို ခံခဲ့ရသည့္အတြက္ ၎၏အသက္အႏၲရာယ္ကို စိုးရိမ္မိသည္ဟု ၎၏ မိသားစုဝင္တစ္ဦးမွ ေျပာၾကားခဲ့ျခင္း

အစိုးရမွ အမ်ိဳးသား ျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရး၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးတို႔အတြက္ ဦးတည္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေသာ္လည္း အျခား တစ္ဘက္၌ ထိုအျခင္းအရာမ်ားျဖစ္ပြားေနျခင္းကို အဆံုးသတ္ႏိုင္ျခင္းမရွိျခင္းသည္ ၎တို႔ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေသာ ထိုလုပ္ငန္းစဥ္မ်ားကို  ဆုတ္ယုတ္ေစသည္။ ထို႔ျပင္ သံသယျဖင့္ ဖမ္းဆီး၊တရားစြဲဆိုမႈမ်ားသည္ လူတစ္ဦး တစ္ယာက္၏ လြတ္လပ္ခြင့္ကို ျဖတ္ေတာက္ျခင္းျဖစ္သည့္ျပင္ လူ႔ဂုဏ္သိကၡာကို ေလးစားလိုက္နာမႈမရွိသည္ကို ညႊန္းဆို ျပသေနသည္။ ထို႔ျပင္ ဖမ္းဆီး၊ထိန္းသိမ္းခံထားရျခင္း၏ ေနာက္ဆက္တြဲအေနျဖင့္ စစ္ေၾကာမႈမ်ားႏွင့္အတူ ညွဥ္းပန္းႏွိပ္စက္မႈမ်ားလည္း ရွိလာမည္ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ၂၀၀၈ ဖြဲ႔စည္းပံု အေျခခံဥပေဒအျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ လူ႔အခြင့္အေရး ေၾကညာစာတမ္း (UDHR)ႏွင့္ ႏိုင္ငံသားႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ ႏိုင္ငံတကာ သေဘာတူစာခ်ဳပ္(ICCPR)တို႔၌ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ လံုၿခံဳမႈကို ကာကြယ္မႈေပးထားသည့္အတြက္ အစိုးရမွ ေလးစားလိုက္နာ၍ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ပါရန္ ထပ္မံ တိုက္တြန္းအပ္ပါသည္။ 

ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ႏိုင္ငံသားတို႕၏ လြတ္လပ္ခြင့္အေပၚ တားျမစ္ျခင္းမ်ား ႏွင့္ ဆႏၵထုတ္ေဖာ္မႈမ်ား

လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ရရွိရန္အတြက္ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရး အသင္း(AAPP) အပါအဝင္ လူ႔အခြင့္အေရးလႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ေနသည့္အဖြဲ႔အစည္းမ်ားမွ ေတာင္းဆိုလ်က္ရွိေသာ္လည္း ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ခြင့္အေျခအေနသည္ ေနာက္ေၾကာင္းျပန္ဆုတ္ေနေသာ အေနအထားတစ္ရပ္ကိုသာ ဦးတည္လ်က္ရွိသည္။ ထုိ႔ျပင္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ကို က်င့္သံုးခဲ့ျခင္းအတြက္ ေက်ာင္းသားမ်ား၊ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားႏွင့္ အရပ္သားမ်ားသည္ ဖိႏွိပ္၊ကန္႔သတ္ထားမႈမ်ားကို ယခင္ကထက္ ပုိ၍ ရင္ဆိုင္ေနၾကရသည္။ ဇူလိုင္လအတြင္း လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ကို က်င့္သံုးခဲ့ျခင္းအတြက္ ၅၇ ႏွစ္ေျမာက္ ဆဲဗင္းဂ်ဴလိုင္(7 July)အေရးအခင္း အထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ ရန္ကုန္တကၠသိုလ္သို႔ ခ်ီတက္ခဲ့ၾကေသာ ေက်ာင္းသားရွစ္ဦးအပါအဝင္ စုစုေပါင္း ၁၆ ဦးသည္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ စုေဝးခြင့္ႏွင့္ စီတန္းလွည့္လည္ခြင့္(ၿငိမ္း၊စု၊စီ)ဥပေဒ၊ ႏိုင္ငံသားမ်ား၏ ပုဂၢိဳလ္ဆိုင္ရာ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ ပုဂၢိဳလ္ဆိုင္ရာ လံုျခံဳမႈကို ကာကြယ္ေပးေရးဥပေဒ၊ အီလက္ထေရာနစ္ ဆက္သြယ္ေဆာင္ရြက္ေရးဥပေဒႏွင့္ ဆက္သြယ္ေရး ဥပေဒတို႔ျဖင့္ အသီးသီး အမႈဖြင့္ တရားစြဲဆိုျခင္းကို ခံခဲ့ရသည္။ ထို႔ျပင္ အရပ္သားႏွင့္ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ ငါးဦးတို႔သည္ ၿငိမ္း၊စု၊စီဥပေဒ၊ ရာဇသတ္ႀကီးပုဒ္မ ၅၀၅(ခ)၊ ဆက္သြယ္ေရးဥပေဒတို႔ျဖင့္ ျပစ္ဒဏ္အသီးသီးခ်မွတ္ျခင္းကို ခံခဲ့ရသည္။ ထိုဥပေဒမ်ားသည္ ႏိုင္ငံသားမ်ားကို အကာအကြယ္ေပးရမည့္အစား ခ်ဳပ္ေႏွာင္ထားသကဲ့သို႔ ျဖစ္ေစျခင္းသည္ ထိုဥပေဒမ်ား၏ အားနည္းမႈမ်ားကို ေဖာ္ျပသကဲ့သို႔ ျဖစ္ေစသည္။ ၎ျပင္ ၿငိမ္း၊စု၊စီဥပေဒကို ႏွစ္ႀကိမ္တိုင္ ျပင္ဆင္၊ျဖည့္စြက္ၿပီးျဖစ္ေသာ္လည္း ထပ္မံ၍ ျပင္ဆင္၊ျဖည့္စြက္ရန္ လိုအပ္ျခင္းေၾကာင့္ တတိယအႀကိမ္ ျပည္ဆင္၊ျဖည့္စြက္ရန္ လုပ္ေဆာင္ေနျခင္း၊ ဆက္သြယ္ေရးဥပေဒကိုလည္း ထပ္မံ၍ ျပင္ဆင္၊ျဖည့္စြက္ခဲ့ရျခင္းတို႔ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေသာ္လည္း ႏိုင္ငံသားမ်ားသည္ ဆက္လက္၍ ဖိႏွိပ္မႈမ်ားကို ရင္ဆိုင္ေနၾကရဆဲျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ ရာဇသတ္ႀကီး ပုဒ္မ ၅၀၅(ခ)ကို အသံုးျပဳ၍ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူမ်ားကို ဖိႏွိပ္ထားဆဲျဖစ္ျဖစ္ျခင္း၊ ႏိုင္ငံသားမ်ား၏ ပုဂၢိဳလ္ဆိုင္ရာ လြတ္လပ္မႈႏွင့္ ပုဂၢိဳလ္ဆိုင္ရာ လံုျခံဳမႈကို ကာကြယ္ေပးေရး ဥပေဒႏွင့္ အီလက္ထေရာနစ္ ဆက္သြယ္ေဆာင္ရြက္ေရးဥပေဒတို႔သည္လည္း ယေန႔ကာလတြင္ ဖိႏွိပ္ရန္အတြက္ အသံုးျပဳလာလ်က္ရွိေသာ ဥပေဒမ်ားျဖစ္လာေနျခင္း စသည့္ အျခင္းအရာမ်ားသည္ ထိုဥပေဒမ်ားကို ျပင္ဆင္၊ ျဖည့္စြက္ (သို႔မဟုတ္) ရုပ္သိမ္းရမည္ကို ထင္ရွားစြာ ေဖာ္ျပေနသည္။ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ကို ဖိႏွိပ္ထားသေရြ႕ အမ်ိဳးသားျပန္လည္သင့္ျမတ္ေရးႏွင့္ ဒီမိုကေရစီသို႔ ဦးတည္ႏိုင္မည္ မဟုတ္ပါ။  ထို႔ေၾကာင့္ အစိုးရေနျဖင့္ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ႏွင့္ပတ္သက္၍ ျပ႒ာန္းထားသည့္ ျပည္တြင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံတကာဥပေဒမ်ားကို ႏႈိင္းယွဥ္၍ လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္ကို ျပင္ဆင္၊ျဖည့္စြက္ (သို႔မဟုတ္) ရုပ္သိမ္းျခင္းမ်ားကို ေဆာင္ရြက္ပါရန္ ထပ္မံ၍ တုိက္တြန္းပါသည္။ 

ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း လြတ္လပ္စြာ ထုတ္ေဖာ္ေျပာဆိုခြင့္အေျခအေနသည္ ထိခိုက္လြယ္ေသာ အေနအထား၌ ရွိေနခ်ိန္တြင္ ႏိုင္ငံသားမ်ားသည္ ၎တို႔၏ လြတ္လပ္ခြင့္အေပၚ တားျမစ္မႈမ်ားကိုလည္း ရင္ဆိုင္ေနၾကရသည္။ ဇူလိုင္လ အတြင္းတြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္ရွိ စစ္ေဘးဒုကၡသည္စခန္းမ်ားမွ ဒုကၡသည္မ်ားကို ကူညီရန္ စစ္ေတြၿမိဳ႕တြင္ ခြင့္ျပဳခ်က္မရွိဘဲ အလွဴခံခဲ့သည့္အတြက္ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ စစ္ေတြၿမိဳ႕နယ္တရားရံုးမွ ရခိုင္အလင္းတံခါး ကူညီေစာင့္ရွာက္ေရးအဖြဲ႔မွ ဒုဥကၠ႒ အပါအဝင္ ရွစ္ဦးကုိ ရာဇသတ္ႀကီးပုဒ္မ ၁၈၈ ျဖင့္ တစ္ဦးလွ်င္ ေငြဒဏ္ ႏွစ္ေသာင္းက်ပ္စီ ေပးေဆာင္ေစရန္ အမိန္႔ခ်မွတ္ခဲ့သည္။ ထို႔ျပင္ မႏၲေလးတိုင္းေဒသႀကီး၊ ပုသိမ္ႀကီးၿမိဳ႕နယ္တရားရံုးမွ ပုသိမ္ႀကီးၿမိဳ႕နယ္၊ ေအာင္သေျပေက်းရြာမွ ေတာင္သူ ေဒၚျမျမ၊ ဦးသန္းပိုင္၊ ေဒၚေအးႏွင့္ သရက္ကိုင္းေက်းရြာေန ေဒၚျမတို႔ကို လမ္းတံတားဥပေဒ ပုဒ္မ ၂၂၊ ၂၃ တို႔ျဖင့္  အလုပ္ၾကမ္းႏွင့္ ေထာင္ဒဏ္ ၁၄ လ က်ခံေစရန္ အမိန္႔ခ်မွတ္ခဲ့သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း ထိုကဲ့သို႔တရားစြဲဆို ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္မႈမ်ား တျဖည္းျဖည္း ျမင့္တက္လာျခင္းသည္ ႏိုင္ငံသားႏွင့္ ႏိုင္ငံေရးအခြင့္အေရးမ်ား ခ်ိဳးေဖာက္ျခင္းခံေနၾကရသည္ကို ထင္ရွားစြာ ျပသေနသည္။ ၂၀၁၉ ခုႏွစ္၊ ေမလကုန္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္း၌ ႏိုုင္ငံေရးလႈပ္ရွားမႈမ်ားေၾကာင့္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ျခင္း ခံထားရသူႏွင့္ ေထာင္တြင္းႏွင့္ေထာင္ျပင္ပမွ တရားရင္ဆိုင္ေနၾကရသူ စုစုေပါင္း ၃၈၈ ဦးရွိခဲ့ၿပီး ဇြန္လကုန္တြင္ စုစုေပါင္း ၄၆၆ ဦးရွိခဲ့သည္။ သို႔ေသာ္လည္း ဇူလိုင္လကုန္တြင္ စုစုေပါင္း ၅၁၃ ဦးအထိ ထင္ရွားစြာ ျမင့္တက္လာခဲ့သည္။ ေအာက္တြင္ေဖာ္ျပထားေသာ ဇယား၌လည္း ေတြ႔ျမင္ႏိုင္သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ အသြင္ကူးေျပာင္းေရးကာလကို ဦးတည္ေဆာင္ရြက္ေနေသာ အစိုးရအေနျဖင့္ အမ်ိဳးသားျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရးကို ေရွး႐ႈ၍ ယံုၾကည္ခ်က္ေၾကာင့္ အက်ဥ္းက်ေနေသာ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား၊ ေထာင္တြင္းႏွင့္ ေထာင္ျပင္ပမွ တရားရင္ဆိုင္ေနၾကရသူမ်ားအားလံုးကို လႊတ္ေပးျခင္းပါရန္ တုိက္တြန္းပါသည္။ “ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ရွိေနသေရြ႕ အမ်ိဳးသားျပန္လည္ သင့္ျမတ္ေရး ျဖစ္ေပၚလာႏိုင္မည္ မဟုတ္ပါ ” 

အက်ဥ္းေထာင္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး

အက်ဥ္းေထာင္ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း အျမန္ဆံုး ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရး ျပဳလုပ္ရမည့္က႑တစ္ခု ျဖစ္သည့္အတြက္ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ား ကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း(AAPP)မွ အစိုးရအား အက်ဥ္းေထာင္ ျပဳျပင္ ေျပာင္းလဲေရးမ်ား ျပဳလုပ္ရန္ ႀကိမ္ဖန္မ်ားစြာ တိုက္တြန္းလွ်က္ရွိသည္။ အက်ဥ္းေထာင္တြင္း လူဦးေရျပည့္သိပ္ေနျခင္း၊ က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ လံုေလာက္စြာ မရရွိျခင္းစသည့္ အက်ဥ္းေထာင္တြင္း အေျခအေနမ်ားသည္ အက််ဥ္းသားမ်ားအတြက္ ဆိုးရြားေသာ အေျခအေနမ်ားကို ျဖစ္ေပၚေစသည္။ ေအာက္တြင္ ေဖာ္ျပထားေသာ အက်ဥ္းေထာင္ႏွင့္ရဲဘက္စခန္း တခ်ိဳ႕၏ အေျခအေနမ်ားမွလည္း သိသာစြာ ေတြ႔ျမင္ႏိုင္သည္။

ျမန္မာႏုိင္ငံ အမ်ိဳးသားလူ႔အခြင့္အေရးေကာ္မရွင္(MNHRC)သည္ ဇြန္လအတြင္းတြင္ ေရႊဘိုအက်ဥ္းေထာင္ႏွင့္ မံုရြာ အက်ဥ္းေထာင္သို႔ သြားေရာက္ ၾကည့္႐ႈစစ္ေဆးခဲ့ၿပီး ဇူလိုင္လ ၁၅ ရက္ေန႔တြင္ ၎တို႔၏ ေလ့လာေတြ႕ရွိခ်က္မ်ားကို ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။  ေရႊဘိုအက်ဥ္းေထာင္ရွိ ျပစ္ဒဏ္တုိက္မ်ားတြင္ရွိေသာ အက်ဥ္းသား၊အက်ဥ္းသူမ်ားသည္ ေလးရက္ တစ္ႀကိမ္သာ ေရခ်ိဳးခြင့္ရသျဖင့္ ေန႔စဥ္ေရခ်ိဳးခြင့္ေပးရန္၊ သစ္သားကြပ္ပ်စ္မရွိသျဖင့္ က်န္းမာေရး ထိခုိက္မႈမရွိေစရန္ အတြက္ သစ္သား ကြပ္ပ်စ္ခင္းမ်ား ခင္းေပးရန္ႏွင့္ အက်ဥ္းသား၊အက်ဥ္းသူမ်ားအေပၚ က်န္းမာေရးတာဝန္ရွိသူမ်ားက ေစာင့္ေရွာက္မႈ အားနည္းေနသျဖင့္ တာဝန္ခံအရာရွိႏွင့္ တာ၀န္ရွိသူမ်ားမွ ၾကပ္မတ္သင့္ေၾကာင္း  MNHRC မွ အႀကံျပဳခဲ့သည္။ မြန္ျပည္နယ္၊ ေပါင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ပန္းကုန္းေက်းရြာ၊ ရင္းၿငိမ္ကုန္ထုတ္စခန္းတြင္ ဇူလိုင္ ၂၀ ရက္ေန႔၌ အက်ဥ္းသားတစ္ဦးျဖစ္သူ ရဲေလး(ခ)မွဲ႕ေလးသည္ အျမင့္ေပ ၅၀ ခန္႔ရွိသည့္ ေက်ာက္ေတာင္ေပၚကို တက္ေရာက္ ေက်ာက္ခြဲၿပီး ေက်ာက္တံုးမ်ားကို ေျမျပင္ေပၚသို႔ တြန္းခ်ရာမွ ႐ုတ္တရက္ေျခေခ်ာ္၍ ေတာင္ေအာက္ ျပဳတ္က် ေသဆံုး သြားခဲ့သည္။ ငွက္ေအာ္စမ္း လူငယ္ ေလ့က်င့္ေရးသင္တန္းေက်ာင္း၊ သန္လ်င္ လူငယ္ေလ့က်င့္ေရး သင္တန္းေက်ာင္းႏွင့္ အမ်ိဳးသမီး သက္ေမြး အတတ္ပညာသင္ေက်ာင္းတို႔ရွိ ကေလးသူငယ္ ၁၀၅ ဦးကို သုေတသနျပဳ ေမးျမန္းထားခ်က္မ်ားအရ အမ်ားစုသည္ တရားခြင္တြင္ ေရွ႕ေန မရွိဘဲ တရားရင္ဆိုင္ေနၾကရသည္ဟု MNHRC မွ ျပည္သူ႔လႊတ္ေတာ္သို႔ တင္သြင္းခဲ့ေသာ အစီရင္ခံစာ အရ သိရွိရသည္။ ကေလးသူငယ္ ၄၁ ဦးအတြက္ ေရွ႕ေနကိုယ္စားျပဳခြင့္ရွိခဲ့ၿပီး ကေလးတစ္ဦးသာ အစိုးရေရွ႕ေနမွ လိုက္ပါ ေဆာင္ရြက္ခြင့္ ရရွိခဲ့သည္။ အျခားကေလးမ်ားသည္ ဆင္းရဲျခင္း၊ အသိပညာနည္းပါးျခင္းတို႔ေၾကာင့္ ခုခံေခ်ပခြင့္ မရွိခဲ့ပါ။ အက်ဥ္းသားမ်ားကို ျပဳမႈဆက္ဆံရာ၌ လိုက္နာေဆာင္ရြက္ရမည့္ အနိမ့္ဆံုး စံႏႈန္းမ်ား(SMRs)တြင္ အက်ဥ္းသားမ်ားကို မည္ကဲ့သို႔ ျပဳမႈဆက္ဆံရမည္ကို လမ္းညႊန္မႈေပးထားၿပီး အစိုးရမွ ထိုစည္းမ်ဥ္းမ်ားအား ေလးစားလိုက္နာရန္ လိုအပ္ၿပီး ထိုစည္းမ်ဥ္းမ်ားကို နားလည္သိရွိေစရန္အတြက္ သက္ဆိုင္ရာတာဝန္ရွိသူမ်ားကို သင္တန္းမ်ား ပို႔ခ်ေပးရန္လည္း လိုအပ္သည္။ ထို႔ျပင္ အက်ဥ္းသားအေရးေဆာင္ရြက္လွ်က္ရွိေသာ အဖဲြ႔အစည္းမ်ား၏ အႀကံျပဳခ်က္မ်ားကို သံုးသပ္၍ အက်ဥ္းသားမ်ား၏ အခြင့္အေရးမ်ားကို ေဖာ္ေဆာင္မႈေပးပါရန္ တိုက္တြန္းပါသည္။ ၎ျပင္ ျမန္မာႏိုင္ငံသည္ ကမာၻ႔ကုသလမဂၢ၏ ကေလး အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ သေဘာတူစာခ်ဳပ္(CRC)ကို လက္မွတ္ေရးထိုးအတည္ျပဳၿပီးသည့္ ႏိုင္ငံ တစ္ႏိုင္ငံ ျဖစ္သည့္အတြက္ ဖမ္းဆီး၊ ထိန္းသိမ္း၊ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ျခင္းခံထားရေသာ ကေလးသူငယ္မ်ား၏ အခြင့္အေရးမ်ား အျပည့္အဝရရွိေစရန္အတြက္ ေဆာင္ရြက္မႈေပးပါရန္ တိုက္တြန္းပါသည္။ ထို႔ျပင္ ကမာၻ႔ကုလသမဂၢ၏ လြတ္လပ္ခြင့္ ျဖတ္ေတာက္ျခင္းခံထားရသည့္ လူငယ္မ်ားကို ကာကြယ္ရန္အတြက္ ခ်မွတ္ထားေသာ စည္းမ်ဥ္းမ်ားကို ေလးစားလိုက္နာ၍ က်င့္သံုးပါရန္လည္း တိုက္တြန္းပါသည္။ 

လယ္ယာေျမေရးရာကိစၥရပ္မ်ား

လယ္ယာေျမအေရးသည္ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္း ေျဖရွင္းႏိုင္ျခင္းမရွိေသးေသာ ကိစၥရပ္တစ္ခုအျဖစ္ ဆက္လက္ရွိေနဆဲျဖစ္သည္။ အစိုးရမွ လယ္ယာေျမအေရးကို ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိေသာ္လည္း ေျပလည္ႏိုင္ျခင္းမရွိေသးဘဲ ဆက္လက္ျဖစ္ပြားလ်က္ရွိျခင္းသည္ ၾကပ္မတ္စြာ ကိုင္တြယ္ေဆာင္ရြက္မႈ ေလ်ာ့နည္းေနျခင္းအတြက္ေၾကာင့္ ျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ တပ္သိမ္းလယ္ယာေျမ အေရးႏွင့္ ပဋိပကၡမ်ားတြင္း က်ေရာက္ေနေသာ လယ္သမားမ်ားသည္ ထိခိုက္မႈမ်ားကိုသာ ဆက္လက္ ရင္ဆိုင္ေနရၾကရသည္။ ဇူလိုင္လအတြင္းတြင္ တပ္ေျမက်ဴးေက်ာ္သည္ဟုဆိုကာ ေဒသအေျခစိုက္ တပ္မေတာ္ အေျမာက္တပ္ ၃၆၀ မွ ကယားျပည္နယ္၊ ဒီေမာဆုိၿမိဳ႕နယ္၊ ေဒါဆုိေရွ႕ရြာမွ ေတာင္သူ သံုးဦးကုိ ဖမ္းဆီးေခၚေဆာင္သြားခဲ့ၿပီး ဒီမေမာဆိုၿမိဳ႕မ ရဲစခန္းတြင္ ခံဝန္ျဖင့္ ျပန္လည္လႊတ္ေပးခဲ့ျခင္း၊ သိမ္းဆည္းျခင္းခံထားရေသာလယ္ယာေျမမ်ားေပၚတြင္ ဝင္ေရာက္ စိုက္ပ်ိဳးခဲ့သည့္အတြက္ တပ္မေတာ္မွ မႏၱေလးတိုင္းေဒသႀကီး၊ ျပင္ဦးလြင္ၿမိဳ႕နယ္၊ ေဖာင္းေတာ္ေျမနီေဒသမွ ေတာင္သူ ရွစ္ဦးကို ရာဇသတ္ႀကီးပုဒ္မ ၄၂၇၊ ၄၄၇ တို႔ျဖင့္ အမႈဖြင့္ခဲ့ျခင္း၊ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္၊ ထိပ္ဝျပင္ေက်းရြာႏွင့္ ရုပ္ေခ်ာင္း ေက်းရြာတို႔တြင္ လယ္ယာေျမမ်ားသို႔ ထြန္ယက္ စိုက္ပ်ိဳးရန္ သြားေရာက္စဥ္ တပ္မေတာ္မွ တားဆီးမႈမ်ားႏွင့္ ေသနတ္ျဖင့္ ပစ္ခတ္မႈမ်ား ရွိေနျခင္း၊  ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေက်ာက္ေတာ္ၿမိဳ႕နယ္၊ ပန္းဘဲေခ်ာင္းေက်းရြာတြင္ တပ္မေတာ္ ေျချမန္ တပ္ရင္း အမွတ္ ၅၃၉ မွ လယ္သမားမ်ားအား ထြန္ယက္စိုက္ပ်ိဳးျခင္းမျပဳရန္ တားျမစ္ခဲ့ျခင္း စသည့္ျဖစ္စဥ္မ်ားမွလည္း ေဖာ္ျပလွ်က္ရွိသည္။ လယ္သမားမ်ား ထိခိုက္နစ္နာမႈမ်ားကို ရင္ဆိုင္ေနၾကရသေရြ႕ လယ္ယာေျမက႑ကိုလည္း ထိခိုက္ေနဦးမည္ ျဖစ္သည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အစိုးရမွ လယ္ယာေျမမ်ား သိမ္းဆည္းျခင္းခံထားရေသာေၾကာင့္ စိုက္ပ်ိဳးထြန္ယက္ရန္ ခက္ခဲေနေသာ ေတာင္သူမ်ားႏွင့္ ဖိႏွိပ္ကန္႔သတ္မႈမ်ားကို ရင္ဆိုင္ေနၾကရေသာ ေတာင္သူမ်ား၏ အခြင့္အေရးမ်ားကို အျမန္ဆံုး အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ျခင္းအားျဖင့္ ေတာင္သူမ်ား၏ အက်ိဳးစီးပြားကို ေဖာ္ေဆာင္မႈျပဳေပးပါရန္ တိုက္တြန္းအပ္ပါသည္။

ဆက္သြယ္ေမးျမန္းရန္

ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း

တိတ္ႏုိင္အတြင္းေရးမွဴး +၉၅(၀) ၉၄၂  ၈၀၂  ၃၈၂၈

ဘုိၾကည္ တဲြဘက္အတြင္းေရးမွဴး +၉၅(၀) ၉၄၂ ၅၀၃ ၈၈၄၀

ေအာင္မ်ိဳးေက်ာ္ရန္ကုန္ရုံးတာဝန္ခံ +၉၅(၀) ၉၄၂၈ ၁၁၇ ၃၄၈

လစဥ္အစီရင္ခံစာေဒါင္းေလာ့ရယူရန္ July Burmese MiR

လစဥ္သတင္းစုစည္းမႈမ်ား July Chronology

လက္က်န္ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားစာရင္းေဒါင္းေလ့ာရယူရန္ 41 Remaining PP final list Updated On July 31, 2019 Burmese

အမႈရင္ဆုိင္ဆဲစာရင္းေဒါင္းေလာ့ရယူရန္ 472 facing trial final list updated on July 31, 2019 (MP)

၆၆ (ဃ) စာရင္းေဒါင္းေလာ့ရယူရန္ 66 (D) total list(new) Updated