ေအေအပီပီမွ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားအေျခအေနျပ လစဥ္အစီရင္ခံစာႏွင့္ လက္က်န္ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားစာရင္း

cover-myanmar-repordလက္ရွိအေျခအေန အက်ဥ္းခ်ဳပ္

၂၀၁၆ ခုႏွစ္၊ စက္တင္ဘာလကုန္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အက်ဥ္းေထာင္ မ်ားအတြင္း ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား စုစုေပါင္း ၈၆ ဦး အက်ဥ္းက်ခံေန ရသည္။ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူ ၁၁၉ ဦးသည္ ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားမႈ မ်ားေၾကာင့္ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ တရားရင္ဆိုင္ေနရၿပီး ထိုထဲမွ ၃၅ ဦးသည္ ေထာင္တြင္းမွေန၍ တရားရင္ဆိုင္ေနရသည္။
တစ္လအတြင္း သံုးသပ္ခ်က္
၂၀၁၆ ခုႏွစ္၊ စက္တင္ဘာလတြင္ အမ်ိဳးသား တစ္ဦး ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရသည္။ တက္ၾကြလႈပ္ရွားသူ တစ္ဦး ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံခဲ့ရေသာ္လည္း ခ်က္ခ်င္း ျပန္လည္ လႊတ္ေျမာက္လာခဲ့သည္။ ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားသံုးဦးမွာမႈ က်န္းမာေရး ဆိုးရြားလ်က္ရွိ ေၾကာင္းသိရွိရသည္။

မီဒီယာ၊ ႏိုင္ငံေရးႏွင့္ ႏိုင္ငံသားတို႕အေပၚ ကန္႕သတ္ထားမႈမ်ားသည္ ယခုလတစ္ေလွ်ာက္လံုးတြင္လည္း ဆက္လက္ရွိေနခဲ့သည္။ သတင္း ဂ်ာနယ္ ႏွစ္ေစာင္ျဖစ္သည့္ The Voice Weekly ႏွင့္ Envoy ဂ်ာနယ္တို႕သည္ ပံုႏွိပ္ထုတ္ေဝျခင္းမျပဳမီ သတင္းေဆာင္းပါးမ်ားအား ခြင့္ျပဳခ်က္ယူရန္အတြက္   ဆင္ဆာအဖဲြ႕ထံသို႕ ေပးပို႕ရန္ ပ်က္ကြက္ခဲ့ ေသာေၾကာင့္ အကန္႕အသတ္မရွိ ထုတ္ေဝခြင့္ ဆိုင္းငံ့ျခင္းခံခဲ့ရသည္။ သတင္းေထာက္ ကိုေအာင္လြင္သည္ သတၳဳတူးေဖာ္ေရး လုပ္ငန္းမွ ထြက္လာသည့္ ေရဆိုးမ်ားေၾကာင့္ သဘာဝပတ္ဝန္းက်င္ ထိခိုက္ပ်က္ စီးရျခင္းအေၾကာင္းကို “ငါးရံတစ္ေကာင္၏ ရင္ဖြင့္သံ” ရသေဆာင္းပါး ေရးသားခဲ့ ျခင္းအတြက္ ရာဇသတ္ႀကီး ပုဒ္မ ၅၀၀ ျဖင့္ တရားစဲြဆို ခံခဲ့ရသည္။ စက္တင္ဘာလ ၃၀ ရက္ေန႕တြင္ ေရျဖဴၿမိဳ႕နယ္တရားရံုးမွ သူ႕အား ေထာင္ဒဏ္က်ခံေစရန္ သို႕မဟုတ္ ဒဏ္ေငြ သံုးေသာင္းက်ပ္ ေပးေဆာင္ေစရန္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ခဲ့သည္။ ကိုေအာင္လြင္သည္ ဒဏ္ေငြ ေပး ေဆာင္ခဲ့သည္။ စက္တင္ဘာလ ၁၆ ရက္ေန႕တြင္ တာေမြၿမိဳ႕နယ္ တရားရံုးမွ မဟာသႏိၲသုခေက်ာင္းတုိက္ရွိ သံဃာငါးပါး၏ သာသနာ့ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ားကုိ မလုိက္နာမႈ၊ ႏိုင္ငံေတာ္ ၿငိမ္ဝပ္ပိျပားေရးႏွင့္ တည္ေဆာက္ေရးေကာင္စီ ဥပေဒ အမွတ္ ၂၀/၉၀ အား ရုပ္သိမ္းေပးရန္ ေလွ်ာက္ထားခ်က္ကို ပယ္ခ် ခဲ့သည္။

အစိုးရသစ္လက္ထက္တြင္လည္း ႏိုင္ငံသားမ်ားကို ဖမ္းဆီး၊ ထိန္းသိမ္း ရန္ႏွင့္ ျပစ္ဒဏ္ခ်မွတ္ရန္ ဆက္သြယ္ေရးဥပေဒအား လက္နက္သဖြယ္ ဆက္လက္ အသံုးျပဳလ်က္ရွိသည္။ လူမႈေရးႏွင့္ႏိုင္ငံေရး တက္ႂကြလႈပ္ ရွားသူ ကိုရာျပည့္ေခၚ ကိုမ်ိဳးသူဝင္းသည္ ဆရာေတာ္ ဦးဝီရသူႏွင့္ တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရးဦးစီးခ်ဳပ္ ဗိုလ္ခ်ဳပ္မွဴးႀကီး မင္းေအာင္လိႈင္ တို႔အား အသေရဖ်က္ေသာ ဓာတ္ပံုႏွင့္ စာသားမ်ား လူမႈကြန္ရက္စာ မ်က္ႏွာတြင္ တင္သည္ဟု စြပ္စဲြခံခဲ့ရကာ စက္တင္ဘာလ ၁၅ ရက္ေန႕တြင္ ေမွာ္ဘီၿမိဳ႕နယ္ တရားရံုးမွ ဆက္သြယ္ ေရးဥပေဒ ၆၆/ဃ ျဖင့္ စဲြခ်က္တင္ျခင္းကို ခံခဲ့ရသည္။

စက္တင္ဘာလ ၂၆ ရက္ေန႕တြင္ စစ္ကိုင္း အလုပ္သမား အခြင့္အေရး ဆႏၵျပသူမ်ားသည္ ၎တို႕၏ ၁၂ ႀကိမ္ေျမာက္ ရံုးခ်ိန္းကို ေနျပည္ ေတာ္ရွိ တပ္ကုန္းၿမိဳ႕နယ္ တရားရံုး၌ တက္ေရာက္ခဲ့သည္။ ေက်ာင္း သား ငါးဦးမွာမႈ တရားစီရင္ေရးအား ဆက္လက္ သပိတ္ေမွာက္လ်က္ ရွိသည္။

စစ္တင္ဘာလတစ္ေလွ်ာက္လံုးတြင္ တိုင္းရင္းသားေဒသမ်ား၌ စစ္ တပ္ႏွင့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္ တပ္ဖဲြ႕မ်ားၾကား တိုက္ပြဲမ်ား ဆက္လက္ ျဖစ္ပြားလ်က္ရွိၿပီး လူ႕အခြင့္အေရးခ်ိဳးေဖာက္မႈမ်ား ျဖစ္ေပၚ လ်က္ရွိသည္။ စက္တင္ဘာလ ၁၉ ရက္ေန႕တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္၊ ေျမာက္ဦးၿမိဳ႕နယ္မွ အမ်ိဳးသားတစ္ ဦးသည္ ရကၡိဳင့္တပ္မေတာ္ႏွင့္ ဆက္သြယ္သည္ဟု စြပ္စြဲခံခဲ့ရကာ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရသည္။
စက္တင္ဘာလတြင္းတြင္ လူ႕အခြင့္အေရးဆိုင္ရာ အေျခအေနမ်ားထဲမွ တိုးတက္မႈတစ္ခ်ိဳ႕ရွိလာသည္ကို ေတြ႕ျမင္ႏိုင္သည္။ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္မွ ဖ်က္သိမ္းရန္ အတည္ျပဳခဲ့ၿပီးျဖစ္ေသာ အတိုက္အခံႏိုင္ငံေရးသမားမ်ားကို ဖိႏွိပ္ရာတြင္ အသံုးျပဳေလ့ရွိသည့္ ေခတ္ေနာက္က်လ်က္ရွိေသာ အေရးေပၚ စီမံမႈ အက္ဥပေဒအား ဖ်က္သိမ္းရန္ အမ်ိဳးသားလႊတ္ေတာ္မွ အတည္ျပဳ ခဲ့သည္။ ေသဒဏ္မွ ေထာင္ဒဏ္တစ္သက္တစ္ကြ်န္းအထိ ခ်မွတ္ႏိုင္ေသာ ၁၉၅၀ ခုႏွစ္တြင္ ျပ႒ာန္းခဲ့သည့္ အေရးေပၚ စီမံမႈအက္ဥပေဒသည္ ေရရာမႈ မရွိေသာ ျပစ္မႈမ်ားအတြက္ ႏိုင္ငံေတာ္အား ဆန္႕က်င္သူမ်ားကို ျပစ္ဒဏ္မ်ား ခ်မွတ္ ႏိုင္ရန္ ျဖစ္သည္။ အတိုက္အခံ ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားကို ဖိႏွိပ္ရာတြင္ အသံုးျပဳေလ့ ရွိသည့္ ထိုဥပေဒအား ဖ်က္သိမ္းျခင္းသည္ ဒီမိုကေရစီဆီသို႕ ဦးတည္ ေရြ႕လ်ားရာတြင္ လိုအပ္လ်က္ရွိေသာ ႏိုင္ငံ၏ ဥပေဒ ျပဳျပင္ေျပာင္း လဲေရး၌ တိုးတက္မႈ၊ အေရးပါမႈျဖစ္သည္ကို ေဖာ္ျပလ်က္ရွိသည္။ ထိုမွ်သာမက စစ္အစိုးရလက္ထက္တြင္ ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားသူမ်ားကို ဖမ္းဆီးရာတြင္ အသံုးျပဳ ေလ့ရွိသည့္ ရပ္ကြက္ သို႕မဟုတ္ ေက်းရြာ အုပ္ခ်ဳပ္ ေရး ဥပေဒတြင္ ပါဝင္သည့္ ဧည့္စာရင္းတိုင္ၾကားရန္ဟူသည့္ ျပ႒ာန္းခ်က္ ပုဒ္မ ၁၃(ဆ) ကို ဖ်က္သိမ္းရန္ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္မွ အတည္ျပဳခဲ့သည္။ ထို႕ျပင္ ျပည္သူ႕လႊတ္ေတာ္မွ ႏိုင္ငံသားမ်ား၏ အေျခခံက်ေသာ လူ႕အခြင့္အေရးမ်ား ကို ကာကြယ္ရန္ ပ်က္ ကြက္ခဲ့သည့္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသား လူ႕အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္ (MNHRC) အား အေရးယူရန္ အတည္ျပဳခဲ့သည္။ MNHRC ၏ ေဆာင္ရြက္ခ်က္မ်ား သည္ ထိေရာက္မႈမရွိဟု ဇူလိုင္လကုန္၌ ရန္ကုန္တိုင္း ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္မ်ားမွလည္း ေဝဖန္ခဲ့ၾကသည္။ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္၊ ဇြန္လတြင္ လားရႈိးၿမိဳ႕နယ္၊ မုိင္းေယာေက်းရြာသား ငါးဦးကို သတ္ျဖတ္ခဲ့မႈတြင္ ပါဝင္ ခဲ့ျခင္းအတြက္ စက္တင္ဘာလ ၁၅ ရက္ေန႕တြင္ လား႐ိႈးၿမိဳ႕နယ္၊ အေရွ႕ေျမာက္ တိုင္းစစ္ဌာနခ်ဳပ္ စစ္တရား႐ံုးမွ တပ္မေတာ္ သား ခုႏွစ္ဦးအား အလုပ္ၾကမ္းႏွင့္ ေထာင္ဒဏ္ ငါးႏွစ္စီခ်မွတ္ခဲ့သည္။ ထိုအျခင္းအရာသည္ စစ္တပ္၏ မႀကံဳဖူးသည့္ ေျပာင္းလဲမႈျဖစ္ၿပီး ေရွ႕ ဆက္ေျပာင္းလဲမႈ၌ တစ္ဦးခ်င္းစီ တာဝန္ခံမႈအတြက္ အေရးပါမႈလည္း ျဖစ္ သည္။
ဆက္သြယ္ေမးျမန္းရန္
ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း
တိတ္ႏုိင္ အတြင္းေရးမွဴး           +၆၆(၀) ၈၁၂၈၇၈ ၇၅၁
ဘုိၾကည္ တဲြဘက္အတြင္းေရးမွဴး +၉၅(၀) ၉၄ ၂၅၃၀ ၈၈၄၀

ေဒါင္းေလာ့ဖုိင္ရယူရန္ sႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားအေျခအေနျပလစဥ္အစီရင္ခံစာ

လက္က်န္ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္သားစာရင္း ေဒါင္းေလာ့ရယူရန္  86-လက္က်န္ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားစာရင္း-sep-30-2016

လက္က်န္အမႈရင္ဆုိင္ေနသူမ်ားစာရင္း ေဒါင္းေလာ့ရယူရန္ 119-အမႈရင္ဆုိင္ေနရေသာႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားစာရင္း-sep-30-2016