ေအေအပီပီမွ ေအာက္တုိဘာလအတြက္ ႏုိင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားအေျခအေနျပ လစဥ္အစီရင္ခံစာ

cover chronologyလက္ရွိအေျခအေန အက်ဥ္းခ်ဳပ္

၂၀၁၅ ခုႏွစ္၊ ေအာက္တုိဘာလကုန္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ အက်ဥ္း ေထာင္မ်ားအတြင္း ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသား စုစုေပါင္း ၁၁၂ ဦး အက်ဥ္းက်ခံေနရၿပီး ႏိုင္ငံေရး တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူ ၄၈၆ ဦး တို႔႔႔သည္ ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားမႈမ်ားေၾကာင့္ လက္ရွိအခ်ိန္တြင္ တရားရင္ဆိုင္ ေနရသည္။
တစ္လအတြင္း သံုးသပ္ခ်က္
၂၀၁၅ ခုႏွစ္၊ ေအာက္တိုဘာလတြင္ ႏိုင္ငံေရးတက္ႂကြလႈပ္ရွားသူ စုစုေပါင္း ၁၀ ဦး ဖမ္းဆီးခံရၿပီး ထို ၁၀ ဦးထဲမွ ၈ ဦးသည္ ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ ခံခဲ့ရသည္။ ႏိုင္ငံေရး လႈပ္ရွားသူ ၃၁ ဦး ျပစ္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရၿပီး ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသား ၈ ဦး ျပန္လည္္လြတ္ေျမာက္လာခဲ့ပါသည္။ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသား ၉ ဦးမွာ က်န္းမာေရးဆိုး၀ါးလ်က္ရွိေၾကာင္း သိရွိရပါ သည္။

အမ်ိဳးသားပညာေရး ဥပေဒၾကမ္းအား ဆန္႔က်င္ ဆႏၵျပပြဲ၌ ပူးေပါင္း ပါ၀င္၍ မတ္လတြင္းတြင္ ဖမ္းဆီးခံရၿပီး တရားစြဲဆိုခံထားရေသာ ေက်ာင္းသားမ်ားႏွင့္ တက္ႂကြလႈပ္ရွားသူ ၆၁ ဦးသည္ ဆက္လက္ ထိန္းသိမ္းခံထားရဆဲျဖစ္ၿပီး ယခုလတြင္လည္း  လက္ပံတန္းအမႈကိစၥ အား ဆံုးျဖတ္ႏိုင္ျခင္း မရွိေသးပါ။  လူမဆန္ေသာ နည္းလမ္းမ်ားကို အသံုးျပဳ၍ အၾကမ္း ဖက္ၿဖိဳခြင္းေသာ ရဲအရာရွိမ်ား၏လုပ္ရပ္မ်ားကို အေသးစိပ္ ေဖာ္ျပထား သည့္ အစီရင္ခံစာအား Fortify Rights အဖြဲ႔ႏွင့္ The Harvard Law School International Human Rights Clinic အဖြဲ႔တို႔မွ ထုတ္ျပန္ခဲ့သည္။ သာယာ၀တီထာင္တြင္ ထိန္းသိမ္းခံ ထားရေသာ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ ကိုေအာင္မႈိင္းဆန္း သည္   ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားအားလံုးကို လႊတ္ေပးေရး ေက်ာင္းသားမ်ား ေတာင္းဆိုထားမႈမ်ားကို  လိုက္ေလ်ာျခင္းမရွိေသာေၾကာင့္ အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပလ်က္ရွိသည္။ သူ၏ ဆႏၵျပမႈအား ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္းမွ အထူးဂရုျပဳမိလာၿပီး ေက်ာင္းသားႏွစ္ဦးႏွင့္၀န္းရံသူ တစ္ဦးသည္လည္း ပူးေပါင္း ပါ၀င္ အစာငတ္ခံ ဆႏၵျပသည့္ျပင္ တစ္ျခား သူမ်ားသည္လည္း ၎တို႔အား ေထာက္ခံျခင္းအားျဖင့္ ဆႏၵျပပဲြမ်ား က်င္းပၿပီး လက္ပံတန္း အမႈကိစၥႏွင့္ ကိုေအာင္မႈိင္းဆန္း၏ အက်ပ္အ တည္းမ်ားကို အာရံုစိုက္ လာေစရန္ ေတာင္းဆိုလ်က္ရွိသည္။ မံုရြာခရိုင္ ဗမာႏိုင္ငံလံုးဆုိင္ရာ ေက်ာင္းသားမ်ား သမဂၢမွ ေက်ာင္းသား ႏွစ္ဦးသည္ လက္ပံတန္း ဆႏၵျပသူမ်ား လြတ္ေျမာက္ေရး အတြက္ ဆႏၵျပေတာင္းဆိုခဲ့ၾက ေသာေၾကာင့္ ၿငိမ္း၊စု၊စီဥပေဒပုဒ္မ ၁၈ ျဖင့္ တရားစြဲဆိုခံခဲ့ရသည္။ ထင္ရွားေသာ ေက်ာင္းသားေခါင္းေဆာင္ တစ္ဦး ျဖစ္သည့္ ကိုေက်ာ္ကိုကိုသည္ လက္ပံတန္းတြင္ ေက်ာင္းသားစစ္ ေၾကာင္းကို အၾကမ္းဖက္ၿဖိဳခြင္ျခင္းအေပၚ ဆန္႔က်င္ေသာ မတ္လ ဆႏၵျပမႈတြင္ ဦးေဆာင္ပါ၀င္ခဲ့ျခင္းအတြက္ ဖမ္းဆီး ခံရျခင္းမွ ေရွာင္တိမ္းေနခဲ့ရာ ေအာက္တိုဘာလ ၂၉ ရက္ေန႔တြင္ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရၿပီး ယခုလက္ရွိတြင္ ထိန္းသိမ္းခံထားရသည္။
ျမန္မာႏိုင္ငံ အမ်ိဳးသား လူ႔အခြင့္အေရး ေကာ္မရွင္သည္ လက္ပံတန္း ဆႏၵျပေက်ာင္းသားမ်ားႏွင့္ ၀န္းရံသူမ်ားကို ထိန္းသိမ္းထားျခင္းႏွင့္ ႏိုင္ငံေရး အက်ဥ္းသားမ်ားကို အက်ဥ္းခ်ထားျခင္းသည္ လြတ္လပ္၍ တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲျဖစ္ရန္ တားဆီးေနသည္ဟု ေအာက္တိုဘာလ ၂၇ ရက္ေန႔တြင္ အစီရင္ခံစာတစ္ေစာင္ ထုတ္ျပန္ခဲ့ သည္။ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္၊ ေအာက္တုိဘာလ ၂၇ ရက္၊ MNHRC

တရားမွ်တေသာ ေရြးေကာက္ပြဲႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ စိုးရိမ္မႈမ်ား ရွိေနေသာ္ လည္း ယခုလတြင္ ဖမ္းဆီးမႈမ်ား ဆက္လက္ရွိခဲ့သည္။ ပက္ထရစ္ကြမ္ဂ်ာလီ ႏွင့္ မေခ်ာစႏၵီထြန္းတို႔သည္ တပ္မေတာ္ ကာကြယ္ေရး ဦးစီးခ်ဳပ္အား ေလွာင္ေျပာင္ထားေသာ ဓာတ္ပံုမ်ားကို လူမႈကြန္ရက္စာမ်က္ႏွာတြင္ ျဖန္႔ေဝခဲ့ျခင္း၊ ကိုလူေဇာ္စိုး၀င္းသည္ အစိုးရအရာရွိေဟာင္းမ်ားႏွင့္ အစိုးရအရာရွိ မ်ားကို Facebook ေပၚ၌ဆဲဆိုျခင္းစသည့္ စြပ္စြဲခ်က္မ်ားျဖင့္ ဖမ္းဆီး ထိန္းသိမ္းခံခဲ့ရၿပီး ဆက္သြယ္ေရးဥပေဒပုဒ္မႏွင့္ အီလက္ထေရာနစ္ ဥပေဒပုဒ္မတို႔ို႔႔ျဖင့္ တရားစြဲဆိုခံခဲ့ရသည္။ ကဗ်ာဆရာတစ္ဦးျဖစ္သည့္ ေမာင္ေဆာင္းခသည္ လည္း သမၼတအား ပုတ္ခတ္သည့္ ကဗ်ာ Facebook ေပၚတြင္ ေရးသားျခင္းေၾကာင့္ ဆက္သြယ္ေရး ဥပေဒျဖင့္ ပင္တရားစဲြဆိုခံထားရၿပီး ဖမ္းဆီးခံရျခင္းမွ တိမ္းေရွာင္လ်က္ရွိသည္။

ႏို၀င္ဘာ ၈ ရက္ေန႔၊ ေရြးေကာက္ပြဲမတိုင္ခင္ ေရြးေကာက္ပြဲကိုယ္ စားလွယ္ေလာင္းတစ္ဦးအား ဖမ္းဆီးခဲ့ျခင္းသည္ ယခုလတြင္း သတိျပဳ ဖြယ္အမႈကိစၥတစ္ရပ္လည္းျဖစ္သည္။ တသီးပုဂၢလ ေရြးေကာက္ပြဲ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း တစ္ဦးျဖစ္သည့္ ေဒၚျမတ္ႏုခိုင္သည္ ၂၀၁၄ ခုႏွစ္၊ ဒီဇင္ဘာလတြင္ျပဳလုပ္သည့္ ၿငိမ္းခ်မ္းစြာ ဆႏၵျပပဲြ၌ ပူးေပါင္း ပါ၀င္သည္ ဟူေသာ စြပ္စြဲခ်က္ျဖင့္ ဖမ္းဆီးခံခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။ သူမသည္ ထိုဆႏၵျပ မႈၿပီး၍ ဆယ္လၾကာၿပီးေနာက္ သူမ၏ မဲဆြယ္ စည္းရံုးခ်ိန္ ကာလအတြင္းမွာ ဖမ္းဆီး၊  ထိန္းသိမ္းခံခဲ့ရၿပီး အာမခံေလွ်ာက္ ထားမႈ လည္းျငင္းပယ္ခံခဲ့ရသည္။

အမႈအမ်ားအျပားသည္ စီရင္ခ်က္ခ်မွတ္ခံခဲ့ရၿပီး လာမည့္ ေရြးေကာက္ ပြဲၿပီးသည့္တိုင္ေအာင္ ၾကာရွည္ေသာ ေထာင္သြင္း အက်ဥ္းခ်ထားမႈမ်ား ရွိေနခဲ့သည္။ မိေခ်ာင္းကန္သပိတ္စခန္းမွ ဆႏၵျပခဲ့သူ ဆယ့္သံုးဦးသည္ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္တြင္စစ္တပ္မွ သိမ္းယူခဲ့ေသာ ၎တို႔၏ ဘိုးဘြားပိုင္ေျမမ်ား ျပန္ လည္ ရရွိရန္ႏွင့္ ေလ်ာ္ေၾကးမ်ားရရွိရန္ ေတာင္းဆိုဆႏၵျပျခင္းအတြက္ ေထာင္ဒဏ္ ေလးလခ်မွတ္ခံခဲ့ရၿပီး သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္အေရးလႈပ္ရွား သူ  ငါးဦးသည္ ဒီေရေတာအပင္မ်ားကို ဖ်က္ဆီးသည္ဟူေသာ စြပ္စြဲ ခ်က္ျဖင့္ ျပစ္ဒဏ္ ငါးလ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရ သည့္ျပင္ အမ်ိဳးသာပညာေရး ဥပေဒမႈၾကမ္းကို ဆန္႔႔က်င္ ကန္႔ကြက္သည့္ စာမ်ား ေရးသားခဲ့သည့္ အတြက္ ကိုႏုိင္ရဲေ၀၊ ကိုေအာင္ဆန္းဦး၊ ကိုဂ်စ္တူး ႏွင့္ ကိုဥာဏ္လင္း ထက္ တို႔႔သည္ ဇူလိုင္လ ၁ ရက္ေန႔တြင္ ဖမ္းဆီးခံ ခဲ့ရၿပီး သံုးလႏွင့္ ေျခာက္လ အသီးသီးျပစ္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခံခဲ့ရသည္။

ထို႔ျပင္ ေက်ာင္းသားမ်ား၊ လယ္သမားမ်ားႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ေရး ရာ လႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ေနသူမ်ား၊ တိုင္းရင္းသားအုပ္စုမ်ားသည္ တရားမ ၀င္အသင္းအဖဲြ႔ဆက္သြယ္မႈဥပေဒျဖင့္ စဲြခ်က္တင္ခံရၿပီး ထိန္းသိမ္း (သို႔မဟုတ္) ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ျခင္းခံထားရေသာ တိုင္းရင္း သားလူမ်ိဳးစု မ်ားမွ တိုင္းရင္းသားအမ်ားအျပားအေပၚ စိုးရိမ္မႈမ်ား ဆက္လက္ရွိေန သည္ကို ေဖာ္ျပခဲ့သည္။  အစိုးရႏွင့္ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ရွစ္ဖဲြ႔တို႔ သည္ တႏိုင္ငံလံုးဆိုင္ရာ အပစ္အခတ္ရပ္စဲေရး စာခ်ဳပ္ကို ေအာက္တိုဘာလ ၁၅ ရက္ေန႔တြင္ လက္မွတ္ေရးထိုးခဲ့ေသာ္လည္း သေဘာတူညီမႈတစ္ခုျဖစ္သည့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖဲြ႔ရွစ္ဖြဲ႔မွ အဖဲြ႔၀င္မ်ားႏွင့္ တိုင္းရင္းသားအဖြဲ႔စည္းမ်ားႏွင့္ ဆက္သြယ္သည္ဟုဆိုကာ
မတရားအသင္း ဲြဲ႔ဥပေဒျဖင့္ တရားစဲြဆိုခံရ၍ ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ခံထား
ရသူမ်ား လႊတ္ေပးရန္ သေဘာတူညီမႈသည္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ႏိုင္ျခင္းမရွိေသးပါ။
ဆက္သြယ္ေမးျမန္းရန္
ႏိုင္ငံေရးအက်ဥ္းသားမ်ားကူညီေစာင့္ေရွာက္ေရးအသင္း
တိတ္ႏိုင္       အတြင္းေရးမွဴး           +၆၆(၀) ၈၁ ၂၈၇၈ ၇၅၁
ဘိုၾကည္ တြဲဘက္ အတြင္းေရးမွဴး    +၆၆(၀) ၈၁ ၉၆၂၈ ၇၁၃

October (Chronology) Bur  ေဒါင္းေလာ့ရယူရန္